Berberyna od kilku lat pojawia się w kontekście redukcji masy ciała, insulinooporności i „naturalnej alternatywy” dla leków metabolicznych. W praktyce jednak jej działanie jest znacznie bardziej złożone niż proste „spalanie tłuszczu”. Aby dobrze zrozumieć jej potencjał, trzeba oddzielić efekt metaboliczny od realnej utraty masy ciała.
Jak działa berberyna w organizmie?
Berberyna jest alkaloidem roślinnym, który wpływa głównie na metabolizm glukozy i lipidów. Najważniejszym mechanizmem jej działania jest aktywacja enzymu AMPK, często określanego jako „metaboliczny przełącznik”. AMPK zwiększa wrażliwość tkanek na insulinę, ogranicza nadmierną produkcję glukozy w wątrobie i sprzyja lepszemu wykorzystaniu energii.
Dzięki temu berberyna nie działa bezpośrednio na apetyt, ale może poprawiać środowisko metaboliczne, w którym łatwiej kontrolować masę ciała.
Czy berberyna powoduje spadek masy ciała?
Badania kliniczne pokazują, że u osób z nadwagą, otyłością lub insulinoopornością suplementacja berberyną może prowadzić do stopniowego spadku masy ciała. Najczęściej są to wartości rzędu kilku kilogramów w ciągu kilku miesięcy.
Kluczowe jest jednak to, że:
- efekt nie występuje u wszystkich,
- jest silnie zależny od diety i stylu życia,
- berberyna nie działa jak lek hamujący apetyt.
U osób z prawidłową masą ciała lub bez zaburzeń metabolicznych wpływ na wagę bywa umiarkowany.
Dlaczego berberyna bywa pomocna na redukcji?
Berberyna może pośrednio wspierać proces odchudzania poprzez:
- poprawę wrażliwości insulinowej,
- stabilizację poziomu glukozy po posiłkach,
- ograniczenie napadów hiperglikemii i hipoglikemii reaktywnej,
- korzystny wpływ na profil lipidowy.
Dla wielu osób z nadwagą problemem nie jest sama ilość kalorii, lecz zaburzona regulacja metaboliczna. W takim kontekście berberyna może ułatwiać utrzymanie deficytu kalorycznego, ale go nie zastępuje.
Czego berberyna NIE robi?
To bardzo ważne z punktu widzenia realnych oczekiwań. Berberyna:
- nie „spala” tłuszczu sama z siebie
- nie działa natychmiast
- nie zastępuje diety ani aktywności fizycznej
- nie powoduje znaczącej redukcji masy ciała bez zmiany stylu życia
Jeśli masa ciała spada, to dlatego, że poprawia się kontrola metaboliczna, a nie dlatego, że suplement działa jak termogenik.
Berberyna a porównania do leków
Często można spotkać porównania berberyny do metforminy. Rzeczywiście, mechanizmy działania częściowo się pokrywają, ale siła efektu jest wyraźnie mniejsza, a jakość suplementów dostępnych na rynku bywa bardzo zróżnicowana. To kolejny powód, dla którego nie należy traktować berberyny jako „cudownego środka na odchudzanie”.
Podsumowanie
Berberyna nie jest suplementem odchudzającym wprost, ale może wspierać redukcję masy ciała u osób z insulinoopornością, nadwagą lub zaburzeniami gospodarki węglowodanowej. Jej działanie polega na poprawie metabolizmu, a nie na bezpośrednim wpływie na apetyt czy spalanie tłuszczu.
Autor: Łukasz Domeracki – mgr Technologii Żywności i Trener Personalny
Źródła: Efficacy of berberine in patients with type 2 diabetes mellitus https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/18442638/
